Harmonijki diatoniczne mają wiele możliwych rodzajów strojenia.
Wszystkich możliwych rodzajów strojenia harmonijki diatonicznej – dziesięcio-kanałowej jest właściwie nieograniczona liczba. Omówimy tu tylko kilka najpopularniejszych, na podstawie harmonijki w tonacji C.
STANDARD RICHTER
To najbardziej TYPOWY i popularny układ dźwięków. Również najbardziej rozpowszechniony i popularny. Najczęściej jeżeli harmonijka diatoniczna nie ma żadnych dodatkowych oznaczeń – to jest w układzie dźwięków STANDARD RICHTER lub inaczej „Richter” lub „Richter Tuning”.
PADDY RICHTER
W stroju klasycznym 3 kanał na wydechu i 2 na wdechu miał ten sam dźwięk. W harmonijce C był to dźwięk G. W stroju PADDY RICHTER dźwięk G na wydechu został zastąpiony dźwiękiem A, który bardzo często jest potrzebny, a możliwy był do zagrania tylko poprzez podciągnięcie o cały ton trzeciego kanału na wdechu.
Harmonijka ta świetnie nadaje się do grania BLUESA jak również folku, a w szczególności muzyki irlandzkiej. Dzięki wykorzystaniu przestrojonego dźwięku na 3 kanale na wydechu, zmieniają się też możliwości akordowe tej harmonijki.
ZIRCULAR
Harmonijka w stroju cyrkularnym pozwala na bezproblemowe granie wszelkiego rodzaju melodii. Trudności związane ze strojem richterowskim nie sprawiają już więcej kłopotów dzięki „logicznemu” ułożeniu dźwięków. Skalę durową na przykład możemy zagrać po prostu wciągając powietrze i dmuchając w kolejne kanały – bez potrzeby używania podciągów.
Na tym nie kończą się jednak możliwości tej harmonijki – możemy wydobyć z niej kilkanaście różnych akordów!
Akordy możliwe do zagrania na harmonijce cyrkularnej G:
G dur, a moll, C dur, d moll, e moll, F dur G7, a7, Cmaj7, d7, e7, Fmaj7, Bdim (zmniejszony)
Niełatwo zdecydować, jak oznaczyć tę harmonijkę. Firma SEYDEL przyjmuje na ogół zasadę, aby oznaczać tonację harmonijki według dźwięku z kanału 1 na wydechu. Tak jest i w tym przypadku. Trzeba jednak wziąć pod uwagę, że w przypadku harmonijki cyrkularnej skala rozpoczynająca się od tego dźwięku będzie skalą miksolidyjską! Kanał 1 na wdechu to z kolei tonika skali molowej naturalnej. Kanał 2 na wdechu – paralelnej skali durowej. Tych skal zapewne będziecie używać (i w nich myśleć) najczęściej. Tak więc durowa skala na tej harmonijce znajduje się zawsze o pięć półtonów (kwartę) wyżej niż jej oznaczenie!
MOLL NATURALNY (natural minor)
Ten rodzaj strojenia świetnie nadaje się do grania molowego bluesa i jazzu.
Harmonijka ta różni się od klasycznego stroju obniżonym o pół tonu 2,5,8 kanałem na wydechu, oraz 3 i 7 kanałem na wdechu
W tym stroju zmienia się też sposób oznaczania tonacji harmonijki. W odróżnieniu do stroju Richtera, gdzie tonację harmonijki określał pierwszy kanał na wydechu (czyli do grania w 2 pozycji w tonacji G używa się harmonijki w C), w tym strojeniu tonację wyznacza drugi kanał na wdechu (czyli do grania w 2 pozycji w G weźmiemy Natural Minor też w G).
MOLL HARMONICZNY (harmonic minor)
Świetnie nadaje się do grania muzyki folkowej, klezmerskiej i tanga. Można na niej zagrać również ulubione melodie i piosenki. Możliwości jest wiele, nie tylko w grze melodycznej. Strój ten oferuje bardzo bogate możliwości grania świetnie brzmiących akordów.
Harmonijka w stroju HARMONIC MINOR (czyli stroju molowym, harmonicznym) charakteryzuje się obniżonym o pół tonu 2,5,8 kanałem na wydechu i obniżonym o pół tonu 6 i 10 kanałem na wdechu (w stosunku do zwykłego stroju richtera).
Na temat tego rodzaju strojenia nie ma za wiele w internecie, choć popularność tego stroju jest dość duża.
Posłuchaj jak brzmi harmonijka Harmonic Minor w tonacji A:
WILDE ROCK
Endorser stajni SEYDEL – Will Wilde jest wynalazcą tego specjalnego stroju harmonijki, który doskonale nadaje się do „ostrzejszych” stylów muzycznych, takich jak Hardrock czy Blues-Rock.
Oto jak wynaleziono ten strój i dlaczego Will używa go regularnie od kilku lat:
„Zaprojektowałem ten układ dźwięków specjalnie do grania hard rocka i blues-rocka na harmonijce. Chociaż uwielbiam standardowe strojenie Richtera, zawsze uważałem za frustrujące, gdy chodzi o zagrywki w stylu„ rockowej gitary ”, i szczególnie w górnej oktawie Wilde Rock Tuning rozwiązuje wszystkie problemy, jakie miałem z Richter,em zachowując bluesowy charakter klasycznej harmonijki podczas grania w drugiej pozycji, którą wszyscy znamy i kochamy. Podczas gdy strojenie Richtera zostało zaprojektowane przede wszystkim do grania akordów durowych i skali durowej w pierwszej pozycji, strojenie Wilde’a jest specjalnie zaprojektowane do grania molowej pentatoniki i bluesowych zagrywek w drugiej pozycji we wszystkich trzech oktawach.
Zawsze preferowałem dźwięk harmonijki na wdechu i podczas bendingu (podciągu), ponieważ można uzyskać więcej ekspresji i lepszego brzmienia oraz vibrato, w porównaniu do grania dźwięku na wydechu. Zatem w strojeniu Wilde WSZYSTKIE root notes (główne dźwięki) we wszystkich kanałach 1-10 są grane na wdechu we wszystkich trzech oktawach. Myślę, że tuning Wilde to konfiguracja, na którą czekał każdy poszukujący dobrego brzmienia rockowej harmonijki. ”
ED HARMONICA
EDharmonica pozwala początkującym osiągnąć szybkie wyniki i oferuje niezwykłe możliwości zaawansowanym. Na EDharmonica nuty powtarzają się w każdej oktawie, tak jak w przypadku wszystkich popularnych współczesnych instrumentów muzycznych. Aby nauczyć się całego układu nut, musisz tylko pamiętać układ na pierwszych trzech kanałach.
POWER DRAW
Power Draw bazuje na tradycyjnym stroju Richtera. Kanały 1-6 pozostają bez zmian. Od kanału 7 do 10 jest taki sam układ dźwięków jak w dolnym rejestrze!
Strój bardzo łatwy w opanowaniu (łatwiejszy nawet od standardowego stroju Richtera).
-układ dźwięków powtarza się od najniższych do najwyższych dźwięków. Podciągi są możliwe od 1 do 10 kanału!
-technika gry jest uproszczona – nie potrzebujesz overdrawów (nie są one możliwe), jednak w odróżnieniu od kanałów 7-10 w „zwykłej” harmonijce – na Power Draw można robić podciągi (bending)
– bluenoty w drugiej pozycji na zwykłej harmonijce – overblow na 6 kanale i overdraw na 7 są na Power Draw na 7 i 8 kanale na bendingu (podciągu) – bardzo łatwe do zagrania
– oprócz bendingu kanałów 6-10 możesz również zagrać techniką overblow w wysokim rejestrze (dżwięki są przyjemniejsze i łatwiejsze w uzyskaniu niż grając techniką overdraw na zwykłej harmonijce)
– nowe możliwości grania dwudźwięków – możliwe i „ładne” akordy w całym zakresie harmonijki
– świetne możliwości wykorzystania nie tylko w 2 pozycji ale też w 3 (przydatne bendingi w wysokiej oktawie), 5, 11 i 12
POWER BENDER
Strojenie PowerBender opiera się na części tradycyjnego strojenia Richtera, zmieniając jednocześnie skalę, dzięki czemu prawdziwe soczyste i ważne nuty są znacznie łatwiejsze do uzyskania w całym zakresie trzech oktaw. Ten sam znany wzorzec oddychania w rejestrze górnym i środkowym. Wszystkie dźwięki na wdechu umożliwiają bending – kanały 1-10!
W wersji bez wentyli możesz obniżyć dźwięk na każdym kanale, aby uzyskać pełną chromatyczną skalę.
Overblow i overband nie jest już możliwe ani potrzebne w strojeniu PowerBender (dźwięki osiągalne dzięki prostemu bendingowi).
W wersji z wentylami (układ półwentylowany) – połączenie normalnego bandingu i obniżenia dźwięku na wydechu, daje pełną chromatyczność. To wersja używana przez Brendana Powera i najbardziej polecana.
Łatwa do gry górna oktawa (intuicyjna), ponieważ wiele znanych frazowań można przyjąć z oktaw dolnych
Łatwy do gry na wspólnych pozycjach: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 11 i 12
DUŻO ekspresji bendingu i łatwa gra jazzowa!
MELODIC MAKER
Harmonijka w stroju MELODIC MAKER pozwala na bezproblemowe granie wszelkiego rodzaju melodii. Strój MELODIC MAKER jest kombinacją stroju PADDY RICHTER oraz COUNTRY. Od systemu Richtera odróżnia ją przestrojony kanał 3 na wydechu (w richterowskiej harmonijce C jest to dźwięk G, natomiast tutaj jest dźwięk A), oraz 5 i 9 kanał na wdechu (w richterowskiej C jest to F, w Melodic Maker zastąpiony dźwiękiem F#). Dzięki temu o wiele łatwej jest zagrać wiele melodii, które w systemie richtera wymagały użycia bendingu i overblow. Zmieniają się też możliwości akordowe instrumentu.
Zmianie również ulega system oznaczenia tonacji harmonijki. Richterowskiej C odpowiada MELODIC MAKER w tonacji G. Natomiast Richerowskiej F odpowiada Melodic Maker C.
